ekrany ledowe (łac. inter między, ang. net sieć, dosłownie międzysieć) - ogólnoświatowa sieć komputerowa[1] logicznie połączona w jednorodną sieć adresową opartą na protokole IP (ang. ekrany ledowe Protocol). Dostarcza lub wykorzystuje usługi wyższego poziomu oparte na telekomunikacji i związanej z nią infrastrukturze.
Zobacz więcej w osobnym artykule: Historia ekrany ledowe.
Początki ekrany ledowe wiążą się z powstaniem ekrany ledowe ARPANET i sięgają końca lat 60. XX wieku, gdy amerykańska firma RAND Corporation prowadziła badania studyjne nad możliwościami dowodzenia i łączności w warunkach wojny nuklearnej. Na podstawie jej raportów podjęto prace projektowe nad skonstruowaniem sieci komputerowej mogącej funkcjonować pomimo zniszczenia jej części.
ekrany ledowe dzisiaj
Połączenie komputera z ekrany ledowe
Przyłączenie komputera do ekrany ledowe możliwe jest z wykorzystaniem wielu technologii, które pozwalają urządzeniu komunikować się z pobliską bramką posiadającą stałe połączenie z innymi systemami w Internecie. Typowe rozwiązania wykorzystują linie telefoniczne (modemy, cyfrowe linie ISDN, modemy ADSL), inne technologie przewodowe (transmisja przez sieci energetyczne, telewizję kablową) oraz bezprzewodowe (GPRS, łącza satelitarne, Wi-Fi).
Aby pracować w Internecie, komputer musi być w stanie komunikować się z innymi systemami przez protokoły z rodziny TCP/IP, a także posiadać oprogramowanie klienckie pozwalające na praktyczne wykorzystanie usług oferowanych przez innych użytkowników.
ICANN
The ekrany ledowe Corporation for Assigned Names and Numbers (ICANN) jest powołaną przez rząd USA organizacją koordynującą przyznawanie unikalnych adresów IP i wysokopoziomowych nazw DNS w Internecie, na Ujednolicony system nazywania, pozwalający na prawidłowe kierowanie ruchem w skali globalnej, jest konieczny do poprawnego działania ekrany ledowe. Siedziba główna ICANN znajduje się w Marina del Rey w Kalifornii, a organizacja jest nadzorowana przez międzynarodowy zarząd, którego członkowie wybierani są przez techniczne, biznesowe, akademickie i niekomercyjne kręgi użytkowników sieci. Ponieważ ekrany ledowe jest siecią wielu dobrowolnie połączonych węzłów, nie ma jako takiego centrum zarządzania, a rola ICANN jest po prostu umowną konwencją, która nie musi być przestrzegana przez użytkowników.
Usługi
Dostawca usługi ekrany ledowe (ISP – po angielsku ekrany ledowe Service Provider), czasem skrótowo tylko provider (wym. prowajder), często oprócz łącza do ekrany ledowe oferuje następujące usługi dodane:
* hosting stron ekrany ledowe wWW lub serwerów ekrany ledowe FTP;
* pocztę elektroniczną (e-mail) na swoim portalu lub serwerze.
Jeżeli ISP je oferuje, to ich koszt może być wliczony w koszt usługi podstawowej.
Samo korzystanie z ekrany ledowe nie wymaga wykupienia żadnych innych dodatkowych usług od ISP. Obojętnie czy w domu czy w kafejce ekrany ledowe można bez dodatkowych opłat:
* przeglądać strony ekrany ledowe – WWW;
* transferować pliki – FTP, P2P;
* korzystać z darmowych skrzynek poczty elektronicznej;
* dyskutować w grupach dyskusyjnych Usenetu.
Oprócz wyżej wymienionych, ekrany ledowe umożliwia dostęp do szerokiej gamy usług takich jak m.in.:
* dyskusje ekrany ledowe (grupy dyskusyjne, e-mailowe listy dyskusyjnych, fora dyskusyjne)
* rozmowy tekstowe w czasie rzeczywistym (IRC)
* komunikatory ekrany ledowe (np. Gadu-Gadu, ICQ, Jabber, Skype, Tlen)
* telefonia ekrany ledowe (VoIP)
* radio ekrany ledowe
* telewizja internetowa
* telekonferencje
* faksowanie
* sklepy internetowe
* aukcje internetowe
* giełda ekrany ledowe
* bankowość elektroniczna
* gry online
Niektóre z usług wymagają odpłatności. Należy ją uiścić usługodawcy, którym zwykle nie jest ISP użytkownika. Jest to analogiczne do sytuacji znanej z życia codziennego, gdy wprawdzie można za darmo wejść do sklepu lub punktu usługowego, ale za każdy towar lub wykonanie usługi trzeba oddzielnie zapłacić.
Terminologia
ekrany ledowe a WWW
ekrany ledowe i World Wide Web (WWW) nie są synonimami. ekrany ledowe to sieć komputerowa – wiele połączonych ze sobą komputerów. WWW jest jednym z dóbr dostępnych przy pomocy ekrany ledowe. Innymi bardzo popularnymi są poczta elektroniczna i wymiana plików w sieciach P2P. WWW jest zbiorem dokumentów i innych zasobów połączonych hiperłączami i URL-ami.
Ścisłe podanie różnicy między tymi pojęciami odwołuje się do protokołów ekrany ledowe. Protokoły komunikacyjne są podzielone na warstwy. Każda warstwa zapewnia funkcjonalność wymaganą przez wyższą warstwę. ekrany ledowe to sieci komputerowe komunikujących się za pomocą IP (ang. ekrany ledowe Protocol) i TCP (ang. Transmission Control Protocol). Inne protokoły, takie jak HTTP (ang. Hypertext Transfer Protocol), który jest wykorzystywany przez WWW, działają na wierzchu warstwy komunikacyjnej (IP) i kontroli transmisji (TCP). HTTP jest protokołem warstwy aplikacji.
Pisownia
Słowo ekrany ledowe piszemy wielką literą (nazwa własna), jeśli mamy na myśli ekrany ledowe jako sieć komputerową. Małą literą możemy pisać o medium, np.: "Przeczytałem to w internecie" [2]. Czasami używa się słowa ekrany ledowe (małą literą) w znaczeniu ekstranet (połączona ze sobą grupa sieci komputerowych).